ترکیب بدن

ترکیب بدنی یا بادی کامپوزیشن یکی از فاکتورهای آمادگی جسمانی است که اطلاعات آن به ما کمک می کند برنامه ریزی تمرینی و رژیم غذایی مناسبی برای رسیدن به اهداف ورزشی، تناسب اندام و وزن ایده آل داشته باشیم. ترکیب بدنی برای توصیف درصد چربی، استخوان و عضلات در بدن استفاده می شود. بررسی این موارد برای ارزیابی سلامت بسیار مفید است.
انواع تیپ بدنی:
تیپ بدنی اندومورف (Endomorph)
• ساختار استخوانی محکم، بخش میانی پهن و باسن بزرگ
• به نسبت دیگر تیپ های بدنی، چربی بیشتری در سراسر بدن دارند.
• به سرعت وزن کسب می کنند و به کندی آن را از دست می دهند.
• متابولیسم آنها به طور طبیعی کند است، که این ممکن است به دلیل بیماری های مزمن (به عنوان مثال، کمبود تیروئید، دیابت) و یا نتیجه یک سبک زندگی بی تحرک و تعادل انرژی روزانه مثبت باشد.
تیپ بدنی مزومورف (Mesomorph)
• ساختار استخوانی متوسط، با شانه هایی پهن تر از عرض ران ها.
• بدنی ورزیده و ورزشکاری دارند.
• متابولیسم خوب، به آسانی وزن کسب می کنند و وزن کم می کنند.
تیپ بدنی اکتومورف (Ectomorph)
• شانه های باریک و ران هایی متناسب با قد فرد.
• این افراد استخوانی هستند و خیلی عضلانی نیستند.
• متابولیسم سریع دارند و به همین دلیل به سختی وزن اضافه می کنند.
وزن
وزن، یکی از ساده ترین شاخص های اندازه گیری سلامت بدن است. زیرا به سادگی و با تجهیزات ساده ای قابل اندازه گیری است. گرچه استفاده از این روش بسیار ساده و غالبا کم هزینه است، اما اطلاعات دقیقی برای تعیین وضعیت سلامتی بدن که به آن نیاز دارید، در اختیار قرار نمی دهد.
شاخص توده بدن(BMI)
یکی دیگر از شاخص هایی است که کمی بهتر از شاخص وزن عمل می کند اما همچنان کامل نیست. با استفاده از این شاخص می توان برای تعیین طبیعی بودن یا نبودن تناسب قد و وزن افراد استفاده کرد.
شاخص توده بدنی یا BMI، سنجشی آماری برای مقایسه وزن و قد یک فرد است. در واقع این سنجش میزان چاقی را اندازه‌گیری نمی‌کند بلکه ابزاری مناسب است تا سلامت وزن فرد با توجه به قدش تخمین زده شود. با استفاده از این شاخص هم نمی توان متوجه مقدار دقیق چربی یا توزیع چربی بدن شد. ممکن است بر اساس BMI، فردی با درصد چربی بدن طبیعی، دچار اضافه وزن یا چاق در نظر گرفته شود و برعکس.
دستگاه آنالیزور بدن
دستگاه آنالیز بدن دستگاهی است که فرد می ‌تواند برای اندازه‌گیری وزن و ترکیب بدن خود از آن استفاده کند. اصطلاح ترکیب بدن به درصد نسبی چربی، عضلات، آب بدن، میزان ویتامینها و مینرال مورد نیاز اشاره دارد. این دستگاه یکی از روشهای اندازه گیری میزان چربی بدن است. به طور کلی با استفاده از روشهای معمول قادر به اندازه گیری میزان چربی و آب موجود در بدن نخواهیم بود. در صورتی که با استفاده از این دستگاه به راحتی می توان متوجه میزان چربی موجود در بدن و محل دقیق آنها شد.
شاخص های قابل ارزیابی توسط دستگاه آنالیز بدن
اندازه گیری آب بدن
اندازه گیری میزان پروتئین و مواد معدنی
توده بدون چربی بدن
بافت چربی
توده عضلانی
ساختار اسکلتی
کمبود وزن
اضافه وزن
شاخه توده بدن
مقدار وزن ایده آل
شاخص متابولیک ( سوخت و ساز بدن)
نسبت دور کمر به دور باسن
دستگاه آنالیز بدن ، نه تنها برای رسیدن به وزن ایده آل کاربرد دارد، بلکه برای ورزشکاران حرفه ای، داشتن برنامه غذایی مناسب، برای بازتوانی، ارتوپدی، چکاپ سلامتی، جراحی و چاقی و … که نیاز به آنالیز بدن دارند، نیز مورد استفاده قرار می گیرد.